# zadanie 1 # zmienna mierzalna plony = c(2.6, 2.4, 2, 1.8, 2.2, 1.5, 1.5, 1.4, 1.2, 1.5, 1.2, 1.5, 0.8, 1) # zmienna grupująca kombinacje = c(rep('1', 5), rep('2', 4), rep('3', 5)) ## Normalność rozkładów ### (wariant skrócony) by(plony, kombinacje, shapiro.test) # kombinacja 1: W = 0.98676, p-value = 0.9672 # kombinacja 2: W = 0.82743, p-value = 0.1612 # kombinacja 3: W = 0.90345, p-value = 0.4292 # Brak podstaw do odrzucenia hipotez zerowych ## Jednorodność wariancji # h0: sigma^2 = (sigma.2)^2 = (sigma.3)^2 # h1: ~h0 bartlett.test(plony ~ kombinacje) # Bartlett's K-squared = 1.8396, df = 2, p-value= 0.3986 # alpha < p-value – Brak podstaw do odrzucenia h0 ## Test anova # h0: m.1 = m.2 = m.3 (brak wpływu) # h1: ~h0 (istotny wpływ) anova(aov(plony ~ kombinacje)) # Response: plony # Df Sum Sq Mean Sq F value Pr(>F) # kombinacje 2 2.7571 1.37857 18.053 0.0003356 *** # Residuals 11 0.8400 0.07636 # F: 18.053 p-value: 0.0003356 # Odrzucamy h0, przyjmujemy h1, nawóz ma istotny wpływ # Wniosek: na poziomie istotności 0.05 odrzucamy h0 i przyjmujemy h1, zatem nawożenie istotnie wpływa na plony rzepaku jarego. # Zadanie 2 # Jedna próba ## Test normalności rozkładu # wariant skrócony shapiro.test(Ankieta.M$Waga) # W = 0.94653, p-value = 0.009113 # Odrzucamy h0 # Test nieparametryczny Wilcoxona # h0: mediana = 70 # h1: mediana > 70 wilcox.test(Ankieta.M$Waga, mu = 70, alternative = 'g') # V = 1129.5, p-value = 0.008091 # Wniosek: na poziomie istotności 0.05 odrzucamy h0 i przyjmujemy h1. Zatem mediana wagi populacji mężczyzn studiujących na I roku WI ZUT w Szczecinie jest istotnie większa od 70kg. # Zadanie 3 # Dwie niezależne próby utargi = c(7.6, 12.0, 7.3, 11.3, 7.0, 10.8, 6.5, 8.1, 3.2, 8.7, 8.8, 11.7, 12.7, 18.5, 3.3, 6.7, 8.6, 6.9, 3.8, 3.7) # zmienna mierzalna miasta = c(rep('A', 13), rep('B', 7)) # zmienna grupująca ## Normalność rozkładu # wariant skrócony by(utargi, miasta, shapiro.test) # Miasto A: W = 0.94565, p-value = 0.5341 # Brak podstaw do odrzucenia h0 # Miasto B: W = 0.76886, p-value = 0.01989 # Odrzucamy h0 # Wniosek: odrzucamy hipotezę, że rozkład miesięcznego utargu w mieście B jest zgodny z rozkładem normalnym. ## Test nieparametryczny wilcoxona # h0: mediana.A = mediana.B # h1: mediana.A > mediana.B wilcox.test(utargi ~ miasta, alternative = 'g') # W = 65, p-value = 0.0674 # brak podstaw do odrzucenia h0 # Wniosek: Na poziomie istotności 0.05 nie ma podstaw by odrzucić hipotezę h0. Mediany utargów w mieście A i B nie różnią się istotnie. # Zadanie 4 # Dwie zależne próby x1 = c(85, 122, 162, 206, 121, 250, 200, 156) x2 = c(87, 82, 158, 96, 131, 121, 194, 130) ## Normalność rozkładu różnicy zmiennych # wariant skrócony shapiro.test(x1 - x2) # W = 0.81838, p-value = 0.04487 # Wniosek: odrzucamy h0 ## Test nieparametryczny Wilcoxona: próby zależne # h0: mediana1 - mediana2 = 0 # h1: mediana1 - mediana2 > 0 wilcox.test(x1, x2, paired = T, alternative = 'g') # V = 31, p-value = 0.03906 # Odrzucamy h0 i przyjmujemy h1 # Wniosek: na poziomie istotności 0.05 odrzucamy h0 i przyjmujemy h1, zatem trening istotnie wpływa na skrócenie czasu potrzebnego myszom na wyjście z labiryntu. # Zadanie 5 frewkencja = c(32.5, 40.8, 41.7, 41.2, 37.9, 38.3, 42, 39.8, 43.1, 42.6, 38.9, 43.1, 40.4, 41.8, 42, 39, 43.7, 40, 39.7, 43, 43.1, 43.9, 44.2, 45.2, 44.6, 42.5, 43.4, 44.8, 42.8, 43.1, 44.8, 45) miasta = c(rep('Wroclaw', 10), rep('Warszawa', 11), rep('Krakow', 11)) # alhpa = 0.05 # 3 próby ## Jednorodność wariancji # h0: sigma^2 = (sigma.2)^2 = (sigma.3)^2 # h1: ~h0 bartlett.test(frewkencja ~ miasta) # Bartlett's K-squared = 11.774, df = 2, p-value = 0.002775 # aplha > p-value # odrzucamy h0, przyjmujemy h1 # h0: mediana.1 = mediana.2 = mediana.3 # h1: ~h0 kruskal.test(frewkencja ~ miasta) # Kruskal-Wallis chi-squared = 16.791, df = 2, p-value = 0.0002259 # alpha > p-value # odrzucamy h0 i przyjmujemy h1 # Wniosek: na poziomie istotności 0.05 odrzucamy h0 i przyjmujemy h1, zatem frekwencja w wyborach prezydenckich dla wszystkich tych miast nie jest taka sama. # Zadanie 8 # 3 próby # alpha = 0.01 ## Test normalności # wariant skrócony by(Ankieta$L.godzin, Ankieta$M.zamieszkania, shapiro.test) # akademik: W = 0.96227, p-value = 0.5107 # mieszkanie z rodziną: W = 0.98145, p-value = 0.8405 # stancja lub inne: W = 0.95429, p-value = 0.5278 # W każdej próbce brak podstaw do odrzucenia h0 ## Test jednorodności wariancji # h0: sigma.0^2 = (sigma.1)^2 = (sigma.2)^2 # h1: ~h0 bartlett.test(Ankieta$L.godzin ~ Ankieta$M.zamieszkania) # Bartlett's K-squared = 0.47545, df = 2, p-value = 0.7884 # alpha < p-value # brak podstaw do odrzucenia h0, zatem wariancje są jednorodne # h0: m0 = m1 = m2 (brak wpływu) # h1: ~h0 (istotny wpływ) anova(aov(Ankieta$L.godzin ~ Ankieta$M.zamieszkania)) # F - 0.5896 p-value 0.5573 # alpha < 0.5573 # brak podstaw do odrzucenia h0 # Wniosek: Na poziomie istotności 0.01 nie ma podstaw do odrzucenia h0, zatem liczba godzin spędzonych przed komputerem w ciągu doby w popuplacji studentów pierwszego roku WI ZUT w Szczecinie w tym roku akademickim nie zależy od miejsca zamieszkania.